Kan ik een scheiding zelf regelen zonder advocaat?
Nee, niet volledig. De wet schrijft voor dat het verzoek tot echtscheiding bij de rechtbank wordt ingediend door een advocaat. Dat geldt ook wanneer u en uw partner het op alle punten eens zijn. Een rechter neemt een verzoek tot echtscheiding alleen in behandeling als het door een advocaat is ingediend; zonder advocaat komt de zaak niet op de rol.
Wat u wel zelf kunt doen, is de inhoud van die afspraken voorbereiden: wie blijft in de woning, hoe wordt het geld verdeeld, wat gebeurt er met de spullen en, als er kinderen zijn, hoe ziet de zorgregeling eruit. Hoe beter die afspraken op papier staan voordat u naar een advocaat gaat, hoe minder uren die advocaat nodig heeft om het verzoek op te stellen.
Wat u wel zelf kunt regelen
Als u en uw partner het eens zijn, kunt u samen een overzicht maken van de afspraken die u wilt vastleggen. Dat overzicht heet, zodra het is uitgewerkt, een echtscheidingsconvenant. Daarin staat onder meer hoe de gezamenlijke bezittingen en schulden worden verdeeld, wie in de woning blijft en of er partneralimentatie wordt afgesproken. Zijn er minderjarige kinderen, dan hoort daar een ouderschapsplan bij, met afspraken over de verblijfplaats, de omgang en de kosten van verzorging en opvoeding.
Veel van dit voorbereidende werk kunt u zonder advocaat doen, eventueel met hulp van een mediator die beide partijen begeleidt. Een mediator is geen advocaat en dient zelf geen verzoek bij de rechtbank in, maar helpt wel om tot afspraken te komen waar u allebei achter staat.
Wat niet zonder advocaat kan
Het indienen van het echtscheidingsverzoek zelf is voorbehouden aan een advocaat. Dit heet verplichte procesvertegenwoordiging: voor bepaalde procedures bij de rechtbank, waaronder een echtscheiding, mag u zichzelf niet vertegenwoordigen, ook niet als u het samen eens bent. De advocaat zet de door u voorbereide afspraken om in een juridisch verzoek en dient dit in bij de rechtbank.
Zijn u en uw partner het op alle punten eens, dan kan dit vaak via één advocaat die het gezamenlijke verzoek indient. Zijn er geschilpunten, dan heeft doorgaans ieder een eigen advocaat nodig. Welke route in uw situatie passend is, bepaalt u in overleg met een advocaat of mediator; dat is geen keuze die u op basis van een artikel als dit zou moeten maken.
Wat volgt er na de uitspraak
Zodra de rechter de echtscheiding heeft uitgesproken en deze is ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand, is de scheiding officieel een feit. Daarna moet er bij verschillende instanties iets geregeld worden: de gemeente voor de basisregistratie personen, de Belastingdienst voor toeslagen, de bank voor gezamenlijke rekeningen, en eventueel de pensioenuitvoerder. Welke instanties voor u van toepassing zijn, hangt af van uw situatie, bijvoorbeeld of er een koopwoning is, een onderneming, of gezamenlijke verzekeringen. het overzicht van alles wat na een scheiding geregeld moet worden zet deze stappen per onderwerp uitgelegd op een rij.
Ook verandert er vaak iets aan toeslagen zodra het huishouden wijzigt, omdat de Belastingdienst rekent met het inkomen en de samenstelling van het huishouden. Dit moet u zelf doorgeven; het gebeurt niet automatisch.
Zelf voorbereiden, advocaat laten indienen
De praktische grens komt dus hierop neer: de afspraken bedenken en vastleggen kunt u zelf, eventueel met een mediator. Het verzoek bij de rechtbank indienen kan alleen via een advocaat. Daartussen zit het administratieve werk na de uitspraak, dat u voor een groot deel zelf kunt doen als u weet welke stappen in welke volgorde horen. in een paar vragen zien welke stappen voor uw situatie gelden geeft daarvan een eerste indruk, gratis en zonder verplichting.
Wilt u weten waar de informatie op nabestaandenia.nl vandaan komt en hoe die wordt bijgehouden, dat staat beschreven op de pagina over hoe wij te werk gaan. Voor de kosten van het brievenpakket dat op uw regelplan aansluit, kunt u kijken op het overzicht van de tarieven.
Voor de inhoud van het convenant, het ouderschapsplan of de keuze tussen één of twee advocaten geldt: dat is maatwerk, afhankelijk van uw persoonlijke situatie. Daarvoor verwijzen wij door naar een advocaat of mediator. Wilt u eerst zelf zien welke administratieve stappen bij uw scheiding horen, doe dan de gratis quick-scan of blader door de onderwerpen in de kennisbank.